Herstellen na de bevalling, optimale gezondheid postpartum

Tijdens de zwangerschap heeft de gezondheid van de moeder direct effect op de groei en ontwikkeling van de foetus. Ook na de geboorte, postpartum (kraamtijd, kraamperiode etc.), richt de traditionele Chinese geneeskunde zich op het handhaven van de gezondheid van de vrouw. De gezondheid van de vrouw in de postpartum periode is bepalend voor haar gezondheidstoestand ver in de toekomst. In het algemeen geldt dat jongere vrouwen zich gemakkelijker herstellen van de zwangerschap en de bevalling dan oudere vrouwen. Dit is natuurlijk allemaal afhankelijk van de constitutionele sterkte van de vrouw. Haar gezondheid vóór de conceptie en hoe goed ze voor zichzelf gezorgd heeft tijdens haar zwangerschap.

In de Chinese geneeskunde beslaat de “postpartum periode” tot vier maanden na de bevalling. De eerste maand na de bevalling is het belangrijkst. In de eerste maand dient de vrouw extra goed verzorgd te worden. Het is niet voor het einde van de 4de maand na de bevalling dat de Yin en bloed, de baarmoeder, Ren en Chong mai weer volledig hersteld zijn. Tijdens deze periode kunnen de evenwichten in haar lichaam makkelijk verstoord raken en leiden tot postpartum aandoeningen.

Belangrijkste postpartum verstoringen:
  1. Qi en bloed tekort
  2. Milt / Maag Qi deficiëntie
  3. Yin en bloed tekort
  4. Binnen dringen van pathogene koud in de Baarmoeder
  5. Bloedstasis onder Jiao (lower jiao)

Tijdens de zwangerschap wordt de bloedvolume bij de vrouw haast verdubbel. Dit is nodig om de placenta en de foetus te ondersteunen. De bevalling en de geboorte van het kind vergt veel energie van de moeder welk tot verdere uitputting van Qi en bloed leidt. Het moedermelk wordt gevormd uit hetzelfde substraat als voor de bloedproductie nodig is. Dit concurrerende proces is hierdoor te vergelijken als een constante bloedverlies. Om al deze redenen hebben vrouwen vaak een Qi en bloed tekort na de bevalling. Door de hoge vraag naar voedingsstoffen voor de moedermelkproductie wordt milt vaak tijdelijk overbelast. Dit resulteert vervolgens in slechte spijsvertering, slechte eetlust en uiteindelijk weer tot matige moedermelk productie. Moeilijk in slaap vallen als gevolg van milt Qi en hart bloed tekort komt vaak voor en de daaruit voortvloeiende vermoeidheid en slaaptekort kan een oorzaak zijn van postpartum depressie. Hierdoor is het zeer belangrijk om tijdens deze portpartumperiode het midden-jiao, Qi en bloed met de juiste voedsel en kruiden te tonificeren zeer aanbevolen.

Bloed tekort wordt ook vaak gezien in samenhang met yin tekort. Door de hoge vraag naar nier-yin en lever-bloed voor de groei van de foetus raken de moeders vaak uitgeput na de bevalling. Mogelijke problemen als gevolg van yin tekort zijn constipatie, overvloedig nachtelijk zweten, slapeloosheid, vaak wakker worden in de nacht en moeilijk weer in slaap vallen. Bloed en yin deficiëntie kan ook leiden tot overmatige haaruitval, hoofdpijn, duizeligheid, huiduitslag of angst.

Bij de geboorte heeft de moeder vaak bloed verlies. Dit kan leiden tot bloed tekort in de “baarmoeder” en in de meridianen in de onderbuik. Ook heeft het onderlichaam opengestaan en hierdoor kunnen pathogene koud makkelijk het lichaam binnendringen. Hierdoor is het van groot belang om in de eerste periode na de bevalling voorzichtig te zijn voor wind en koud. Ook koude voedingsmiddelen en voedingsmiddelen met koude eigenschappen dienen gemeden te worden. Koud in de baarmoeder veroorzaakt bloedstasis. Dit resultaat in pijn in de buik, het behoud van de lochia of lichte klonterige bloedingen. Ernstige problemen als postpartum depressie en manie kan optreden als gevolg van bloedstasis in de baarmoeder die het hart aantasten.

Aanbevelingen voor Postpartum moeders

Om de gezondheid en balans terug te winnen volgen hier een paar aanbevelingen voor vrouwen in de kraamtijd. In de Chinese geneeskunde wordt de kraamtijd gezien als een kritieke periode in het leven van een vrouw. Het is daarom van zeer groot belang dat de vrouw in haar kraamtijd zeer goed verzorgd wordt. Problemen ontstaan in deze periode hebben grote invloed op haar gezondheid op de lange termijn.

1) In de kraamperiode dient vrouwen voldoende rust te nemen. Rustig aandoen in de eerste 28 dagen na bevalling is geen overbodige luxe. Wanneer het lichaam weer sterker aanvoelt kan matige activiteiten als wandelen ondernomen worden. Dit zal helpen bij het herstel van de circulatie van Qi en bloed.

2) De spijsvertering van een vrouw in de postpartum periode is vaak enigszins zwak. Juist in deze periode is de vraag naar voedzaam voedsel voor productie moedermelk en het aanvullen van bloed door het lichaam groot. In deze periode wordt warme, voedzame en gemakkelijk te verteren voedingsmiddelen aanbevolen. Traditioneel worden soepen warm aanbevolen. Koude voedsel of drank dienen vermeden te worden. Ook kruiden en voedsel met koude eigenschappen zijn niet aan te bevelen. Verse gemberwortel als thee gebruiken of in gerechten en soepen verwerken zal helpen het lichaam op te warmen en koud uit het lichaam drijven.

3) Zwaar tillen dient vermeden te worden in de eerste 4 maanden na de bevalling teneinde het risico van baarmoederverzakking te minimaliseren. Zo krijgt de bekken weefsels voldoende tijd om zich volledig te herstellen. Zwaar lichamelijk werk of trainingen dienen niet hervat te worden tot na de 5e maand na bevalling.

4) Moxibustion (moxa-lamp) is een effectieve behandeling om meridianen van de baarmoeder op te warmen. Het opwarmen met moxa-lamp helpt de lochia op te drogen, stopt en voorkomt bloedingen uit de uterus, laat de baarmoeder krimpen naar normale grootte en stimuleert de melkproductie. Bij de bevalling gaat de Mingmen (“levenspoort”) opent voor de passage van het kind. Na de bevalling dient de Mingmen weer te sluiten. Bij het niet goed sluiten van de Mingmen zal dit leiden tot een drastische verlaging van de nier Qi. Met symptomen als frequent urineren, overvloedige hoeveelheden heldere urine, incontinentie en enuresis (bedplassen). Moxibustion (moxa) kan ook eenvoudig thuis uitgevoerd worden. Vraagt het uw Traditioneel Chinees Geneeskundige.

Twee belangrijke kruiden formules voor de postpartum periode

Een populaire formule voor de behandeling van diverse postpartum aandoeningen en vrouwen ondersteunen in hun postpartum herstel is Sheng Hua Tang (生化汤). Deze formule legt de nadruk op het verdrijven van koud en bloedstasis.
Xiong Gui Tiao Xue Yin (芎归调血饮) is een uitstekende formule om te overwegen waarbij Qi en bloed tekort overheersen. Deze formule is efficiënter in het tonificerende qi en bloed.
Raadpleeg uw Chinees Geneeskundige voor diagnose en gebruik van kruiden.

Voedingsmiddelen voor in de postpartum periode

In de kraamperiode is het van groot belang dat koudevoedingsmiddelen en voedingsmiddelen met koude eigenschappen vermeden worden. Zie hier voor lijst met voedingsmiddelen met koude eigenschappen. De neutrale (niet koud en niet warm) voedingsmiddelen kunnen gerust gebruikt worden. Voedingsmiddelen met matig warme eigenschappen zijn doorgaans ook geschikt in de postpartum periode. Informeer bij uw Chinees Geneeskundige welke warme voedingsmiddelen minder geschikt zijn in uw specifieke situatie.