Hielspoor

Hielspoor (Plantaire fasciitis of fasciitis plantaris) is een ontsteking van de fascie aan de onderkant van de voetzool. De fascia plantaris is de bindweefselband die onder de voetzool doorloopt en de bal van de voet met het hielbeen verbindt. Deze aandoening veroorzaakt vooral pijn in de hielstreek en daarom spreekt men dikwijls over hielpijn. Er is een eerder diffuse pijn onder de hiel, die eventueel kan uitbreiden naar de voetzool. Typisch is dat de pijn toeneemt indien men gewicht zet op de voet en dat de pijn het ergst is in het begin van de belasting, bijvoorbeeld ’s morgens na het uit bed komen of indien men begint te stappen na een tijdje gezeten te hebben. Indien men even rondwandelt zal de pijn vaak verminderen. Vaak is er een specifiek pijnpunt aan de voorzijde van de hiel.

Fasciitis plantaris is een overbelastingsletsel. Veelvuldige belasting van de fascie kan leiden tot microscheurtjes wat eventueel kan leiden tot ontsteking en degeneratie van het bindweefsel (collageen) in de fascie. De term fasci-itis doet voorkomen dat we hier te maken hebben met een ontstekingsproces (de uitgang -itis wijst op een ontsteking). Hoewel er aanvankelijk inderdaad een ontstekingsproces plaatsvindt, wat zich o.a. uit in roodheid, zwelling en pijn, evolueert deze aandoening snel naar een degeneratief proces. We spreken dan van een tendinose in plaats van een tendinitis. Als de aandoening langdurig bestaat treedt er vaak een verkalking in de aanhechting van de fascie aan het hielbeen op, die de naam ‘hielspoor’ draagt. Deze is echter niet de oorzaak van de pijn of de ziekte maar een gevolg van de ontstekingsprocessen.

Traditionele Chinese geneeskunde differentieert hielspoor (fasciitis plantaris) in de volgende patronen:

  1. Obstructie door wind, kou en damp (vocht)
    Door vele outdoor sporten, ongeacht de weersomstandigheden, stellen sporters zich bloot aan wind, kou en vocht. Bij intense activiteit gaan poriën open en vormen mogelijke openingen voor de invasie van wind, kou en vocht.Verder kan invasie van wind, kou en vocht ook het gevolg zijn van:
    Intense of overmatige activiteit of sport dat leidt tot verrekking;
    Te lang staande werk, of staan, zonder voldoende rust en goed schoeisel;
    Inactiviteit;
    Bepaalde, onveranderlijke terugkerende bewegingen.

    Symptomen:
    Koude voeten met een zwaar gevoel, de symptomen erger met koud en vochtig weer afgelost door warmte, afkeer van koude, vermoeidheid en oedeem.

  2. Qi en Bloed-deficiëntie
    Een tekort in Qi en bloed betekent een tekort aan voeding. Hierdoor geraken de meridianen open en wordt makkelijk binnengedrongen door externe wind, koude en vocht. Intense oefening en fysieke stress zonder voldoende tijd voor herstel put de qi en bloed uit. Vooral als de persoon al een zwak gsteld heeft. De ondervoede pees, of fascia plantaris, raakt overwerkt resulteert in pijn en stijfheid.Symptomen:
    Stijfheid, kramp of gevoelloosheid van de ledematen, vermoeidheid, bleke huid en lippen, slapeloosheid, duizeligheid, een bleke tong.
  3. Verzwakte lever en milt
    De milt is verantwoordelijk voor Qi en de bloedvorming. Als deze verzwakt is worden de spieren niet meer goed gevoed. De beschikbaarheid van bloed voor de spieren, ligamenten en pezen is ook afhankelijk van het vermogen van de lever om bloed op te slaan.Symptomen:
    Stijfheid, spasmen, zwakte en gevoelloosheid, verminderde spierkracht en boog kracht. Atrofie in de onderste ledematen. Verminderde bereik van het enkelgewricht door ondervoede pezen waardoor de samentrekkings- en ontspanningsfunctie niet meer goed uitgevoerd kunnen worden. Duizeligheid, droge ogen, vermoeidheid, bleke gelaatskleur, hypochondriac pijn, onregelmatige menstruatie, tong: bleek, slap, droog met tandafdruk aan de zijkanten.
  4. Qi en Bloed stagnatie
    Trauma aan de hielstreek kan de stroom van Qi en bloed naar de voet verminderen. Zo krijgt externe wind, kou en vocht de kans om het gebied binnen te vallen. Slechte voeding en stress kan ook leiden tot Qi en bloed tekortkomingen die van invloed zijn op de stroom van Qi en bloed in de vaten.Symptomen:
    Als qi stagnatie overheerst, kan de pijnlocatie bewegen rond de hiel en de voet voelt opgezwollen en pijnlijk aan. In dit geval kan de tong roze / paars uitzien. Als er bloed stagnatie overheerst, is de locatie van de pijn vast. In dit geval is een paarse kleur op de tong meer uitgesproken.