Veranderende voedingsbehoeften gedurende het leven

Traditionele Chinese geneeskunde (TCM) gelooft dat het lichaam gedurende het hele leven gezond weefsel opbouwt, onderhoudt, beschermt en repareert; de balans tussen deze functies verandert naarmate we ouder worden. Het nastreven van het doel van levenslange welzijn vereist dat we onze voedingsinname aanpassen en afstemmen op onze leeftijdsgroep. Elk voedsel heeft unieke eigenschappen met een specifieke voedingswaarde. Sommige voedingsmiddelen zijn bloedversterkers, andere zijn hersenvoedsel en weer andere zijn spiervoedsel, terwijl de rest energievoedsel kan zijn. Het is in ons beste belang om een ​​brede selectie te hebben en onze keuzes omwille van de variatie te blijven draaien.

Om gezond te blijven, moet u eten volgens uw leeftijd en fysieke behoeften. Een dieet dat niet voldoende voeding biedt om de fysieke eisen die eraan worden gesteld te ondersteunen, of dat groter is dan wat het lichaam nodig heeft, is schadelijk en kan leiden tot ernstige gezondheidsproblemen. Het wordt aanbevolen om drie maaltijden per dag op vaste tijden, met mate en met veel afwisseling te eten.

Kinderjaren

Traditioneel Chinese Geneeskunde besteed veel aandacht aan het dieet van kinderen, omdat hun lichaamsbouw de volgende kenmerken heeft:

  • De milt en maag werken zijn nog in ontwikkeling en functioneert hierdoor niet altijd optimaal waardoor ze makkelijker kwetsbaar zijn voor spijsverteringsproblemen zoals braken, diarree en parasitaire aandoeningen.
  • Het lichaam van een kind is puur yang. Kinderen hebben een zacht en delicaat yin-yang-evenwicht omdat hun lichaam nog niet volledig is ontwikkeld. Gedurende deze tijd van snelle groei en ontwikkeling domineert yang qi het creëren van een staat van relatief yin-tekort. Dit relatieve yin-tekort betekent dat kinderen gemakkelijker kunnen lijden aan braken of diarree, wat leidt tot verlies van lichaamsvloeistoffen.

Een bekend Chinees gezegde zegt: “Als je wilt dat kinderen veilig en goed opgroeit, laat ze dan niet te veel eten of te warm hebben.” Traditionele Chinese Geneeskunde beschouwt dit als het basisprincipe voor de voeding van kleine kinderen. Trainen in koude weerstand (waardoor kinderen beter in staat zijn koude temperaturen te verdragen) verbetert de bloedcirculatie en qi (vitale energie) en maakt de huid en onderhuidse weefsels steviger en gladder. De maag en darmen mogen niet overdreven bezet zijn, anders wordt onverteerd voedsel gemakkelijk omgezet in kwaden zoals hitte-kwalen, slijm of damp accumulatie. Damp en slijm accumulatie zijn sterk gerelateerd aan het veroorzaken van spijsverteringsproblemen. Een goed dieet kan het ontstaan van ziekten voorkomen, naast het bevorderen van groei en ontwikkeling. Daarom is een goed dieet van vitaal belang tijdens de kindertijd.

Een goudenregel is dat al het voedsel voor kinderen gemakkelijk verteerbaar moet zijn. Vis, mager vlees, soepen, zuivelproducten, eieren en groenten zijn allemaal geschikt. Het lichaam ontwikkelt gezonde botten en spieren en heeft een dieet nodig dat rijk is aan eiwitten en calcium. Kinderen zijn zeer actief en moeten regelmatig eten om een hoog energieniveau te behouden. Overconsumptie van zoet, gefrituurd en vet voedsel wordt daarentegen afgeraden, omdat deze niet goed kunnen worden verteerd. In Traditionele Chinese Geneeskunde zegt men dat deze voedingsmiddelen kwaad zoals vuur en de productie van slijm veroorzaken. Koffie, thee, gekruid eten en sterke drank zijn verboden.

Puberteit

Vis en vlees versterken de nieren en vullen het beenmerg aan, wat belangrijk is in de seksueel volwassen wordende adolescent. Adolescentie blijft een periode van actieve groei en snelle ontwikkeling, vooral van de geslachtsorganen. Volgens TCM creëren de nieren tijdens de puberteit een stof voor het bevorderen van de geslachtsfunctie, die “tian-gui” wordt genoemd vanwege de overvloed aan opgeslagen nier-essentie. Als gevolg hiervan zal een man sperma produceren en een vrouw begint met de menstruatie om aan te geven dat de geslachtsorganen volwassen zijn en in staat zijn zich voort te planten. Naarmate de lichaamsmassa van de adolescent toeneemt en de organen volwassen worden, verandert de vraag naar voedingsstoffen dienovereenkomstig.

Jongeren moeten hun dagelijkse inname vooral van vis en vlees verhogen. Deze voedingsmiddelen versterken de nieren en vullen het merg aan en helpen de ontwikkeling te versnellen. Met andere woorden, adolescenten hebben een goede hoeveelheid en een uitgebalanceerd dieet nodig met veel calorieën en voedingsstoffen naarmate ze zich ontwikkelen. Verse kiemende groenten zoals tuinboontjes, taugé of bamboescheuten worden aanbevolen. Pittig of zuur voedsel en geconcentreerde thee of koffie worden niet aangemoedigd. Deze laten het interne evenwicht fluctueren, wat bijvoorbeeld leidt tot emotionele stoornissen.

Volwassenheid

De groei stopt in deze fase. Traditioneel Chinese Geneeskunde (TCM) herinnert ons eraan dat we op volwassen leeftijd de sterkste constitutie in het leven hebben. De qi en bloed zijn krachtig. Het lichaam bereikt zijn optimale balans. Voor beide geslachten vereist dagelijkse stress in combinatie met een druk gezinsleven en zakelijke behoeften passende aanvulling van de voeding. Een gevarieerd uitgebalanceerd dieet is voldoende. Professionele mensen, zoals sporters of bouwvakkers, moeten meer eten, vooral koolhydraten, om energie te behouden. Er wordt gezegd dat de hersenen kunnen worden gevoed met een eiwitrijk dieet. Mensen worden aangemoedigd om voedsel te kiezen op basis van hun lichaamstype. Een persoon met een yang-lichaamstype zou meer yin (koud of koel) voedsel moeten eten en vice versa. Een persoon met een yin-lichaamstype en die te veel koud of koud voedsel eet, zal het lichaam naar een yin-extreme brengen. Het natuurlijke afweermechanisme van het lichaam zal tekenen van afwijzing vertonen die de westerse geneeskunde beschrijft als voedselallergieën. Zie hier voor voedingsmiddelen voor Yin en Yang.

Middelbare leeftijd

Suwen: “Vanaf de leeftijd van 35 jaar is de yin qi van het lichaam nog maar de helft over en beginnen levensactiviteiten zich te vertragen.”  Traditioneel Chinese Geneeskunde (TCM) gelooft dat tekenen van veroudering op middelbare leeftijd verschijnen. Maar actieve maatregelen zoals lichaamsbeweging of dieet kunnen de gezondheid behouden, het verouderingsproces vertragen en het risico op chronische degeneratieve ziekten verminderen, terwijl een goede basis voor ouderdom wordt gelegd.

Volgens Traditioneel Chinese Geneeskunde (TCM) speelt goede voeding een cruciale rol bij het verminderen van gezondheidsrisico’s. Een Chinees medicinaal dieet wordt aanbevolen voor deze fase. Kruiden van vergelijkbare, ondersteunende of versterkende aard worden aan voedsel toegevoegd om de functies van het lichaam te intensiveren. Speciale therapeutische diëten worden regelmatig en vaak geconsumeerd om het lichaam te voeden. Deze zijn ontworpen om het lichaam te helpen zichzelf te genezen en gezond te houden. Sommige eenvoudige therapeutische recepten zijn populaire familiegerechten en delicatessen in de Chinese keuken geworden. Voorbeelden van veel voorkomend voedsel tegen veroudering zijn koninginnengelei, stuifmeel, peulvruchten, paddestoelen, witte schimmel, karper, sesam, walnoten, bamboescheuten en pijnboompitten.

Hoge leeftijd

Traditioneel Chinese Geneeskunde (TCM) gelooft dat de hoeveelheid opgeslagen nier-essentie zal bepalen hoe snel het natuurlijke verouderingsproces plaatsvindt. Hoe langer een aanzienlijke hoeveelheid nier-essentie in de nieren wordt opgeslagen, hoe gezonder een individu zal zijn. Op oudere leeftijd, wanneer de manifestaties van veroudering verschijnen, zoals stijfheid in de gewrichten, botten en pezen, losse tanden en haaruitval, betekent dit dat de organen onder-functioneren en de Qi, bloed en lichaamsvloeistoffen onvoldoende zijn. Dit wordt aangeduid als deficiëntie of astheniesyndromen.

Goede voeding wordt een bijzondere uitdaging op oudere leeftijd. Een van de redenen is dat voedsel en voedingsinname de neiging hebben af ​​te nemen naarmate de leeftijd vordert, omdat de energiebehoefte, eetlust en het gevoel van geur en smaak achteruitgaan. Ten tweede wordt het spijsverteringsstelsel minder efficiënt in het opnemen van voedingsstoffen. Deze uitdagingen kunnen echter worden aangepakt zie hier voor meer tips bij Milt-qi deficiëntie. Voor ouderen wordt een medicinaal dieet aanbevolen om verdere uitputting van de nier-essentie te voorkomen en een zekere mate van primaire kracht te herwinnen. Zie hier voor voedingsmiddelen voor de nier-Jing. Op oudere leeftijd duurt het langer om de effecten van een tonificatie-dieet te zien. Daarom is vasthoudendheid belangrijk. Het voedsel dient gekookt, zacht, makkelijk verteerbaar en makkelijk door het lichaam op te nemen zijn. Congee (rijstepap) is een zeer goede bereidingswijze. Voedselcategorieën die geschikt zijn voor ouderdom komen vooral ten goede aan qi, bevorderen de bloedproductie en reguleren het functioneren van de organen. Sommige veelgebruikte voedingsmiddelen zijn Chinese wolfberry (Goji), zwarte sojaboon, water caltrop (Waternoot), Chinese dadels, perziken, lijnzaad, walnoten, druiven en lotuszaden.

Referenties

  1. 方良柱主編,養生益壽食譜,讀者文摘遠東有限公司中文圖書,1997年。
  2. 沈慶法、于俊生主編,調補與忌口,上海科學技術文獻出版社,2002年8月。
  3. 倫新、榮莉主編,四季食物補養法,人民衛生出版社,2001年12月。