Iedereen heeft wel eens een jeukende anus ervaren. Een jeukende anus, of anale jeuk, duidt vaak op een ontsteking rond de anus (perianale zone). Dit kan soms gepaard gaan met een branderig gevoel of zelfs pijn. De jeuk wordt meestal ook verergerd door direct krabben. Zelfzorgmaatregelen zijn daarom zeer nuttig om het symptoom te verlichten. Hieronder geven wij zelfzorgmaatregelen en voorbeelden van kruidenformules om het beste om te gaan met een jeukende anus.
Oorzaken van jeukende anus
Aanhoudende anale jeuk heeft vele oorzaken. Een detailcontrole om de onderliggende oorzaken te identificeren is daarom belangrijk voor langdurige verlichting. Als de anale jeuk een of twee maanden aanhoudt, of gepaard gaat met bloederige ontlasting, aarzel dan niet om je arts te raadplegen. Enkele van de jeukende aandoeningen die medische aandacht nodig hebben, zijn:
Anale aandoeningen
Aambeien, anale fissuren (kleine scheur in de anale huid), anale fistels (abnormale doorgangen rond de anus), skin-tags (abnormale lokale groei van de anale huid) of tumoren.
Huidaandoeningen
Aandoeningen zoals psoriasis, eczeem en dermatitis kunnen verschijnen rond de anus die leiden tot het jeukende symptoom.
Infecties
Herpes of andere seksueel overdraagbare aandoeningen, schurft, schimmelinfecties of parasieten zoals lintwormen.
Systemische ziekten
Ziekten die algemene jeuk veroorzaken, zoals diabetes, leverproblemen, lymfoom, bloedarmoede en schildklieraandoeningen, kunnen soms intenser lijken in het anale gebied.
Bijwerkingen
Antibiotica of steroïde medicijnen kunnen bijwerkingen veroorzaken zoals diarree, ontlastingsincontinentie of schimmelinfectie die de anus irriteren.
Met de juiste behandeling en zelfzorgmaatregelen kunnen de meeste anale jeuk met succes worden verholpen. Maar zelfs na maanden van actieve behandeling is het waarschijnlijk dat een paar mensen weer anale jeuk krijgen. Voor hen is dus doorlopend management vereist, de traditionele Chinese geneeskunde (TCM) kan deel uitmaken van het management.
Zelfzorg en preventie voor jeukende anus
1. Vermijd krabben
Pas op voor het vormen van een jeuk-krabcyclus, krabben maakt het symptoom alleen maar erger. Veel mensen kunnen tijdens de slaap niet stoppen met krabben. Het is aangeraden om hun vingernagels kort te houden en ’s nachts handschoenen te dragen. Of ze kunnen met artsen overleggen over het nemen van een antihistaminicum.
2. Schoonhouden
Spoel het anale gebied na de stoelgang af, dit kan voorkomen dat het fecale overblijfsel de anus irriteert. Opgemerkt moet worden dat overmatig wassen, hard schrobben of wrijven de jeuk zal verergeren, dus wees voorzichtig met het anale gebied. Vochtige pads zoals babydoekjes zijn beter dan toiletpapier om het gebied te reinigen.
3. Verminder irritaties
Zaken als geurzepen, talkpoeder, bubbelbad, genitale deodorant of desinfectiemiddelen zijn stimulerend voor de anale zone, water en milde zeep zijn goed genoeg om de zone schoon en zonder irritatie te houden.
4. Blijf droog
Wissel elke dag van ondergoed en draag losse kleding om het gebied droog te houden. Strak ondergoed en langdurig zitten kunnen gemakkelijk zweten veroorzaken en moeten daarom worden vermeden. Als overmatig zweten nog steeds een probleem is, gebruik dan ongeparfumeerde droogpoeders in het gebied.
5. OTC-producten
Veel OTC-producten zoals zalven, crèmes en gels zijn beschikbaar voor het verlichten van jeukende anus. Bij het aanbrengen moet het bedekt zijn met een dunne laag rond het anale gebied. Houd er rekening mee dat de producten alleen voor de korte termijn zijn; bepaalde ingrediënten van de producten kunnen de huid irriteren en het probleem verergeren.
6. Zorg voor een gezonde stoelgang
Onregelmatige stoelgang of kleverige of harde ontlasting is niet bevorderlijk voor de genezing van jeukende anus. Individuen moeten voldoende voedingsvezels en water consumeren. Van sommige voedingsmiddelen is bekend dat ze anale jeuk verergeren, zoals kruiden, bier, koffie en dagelijkse producten, let op deze voedseltriggers en verwijder ze uit je dieet. Dit geldt ook voor gasproducerend voedsel.
Over het algemeen is het onwaarschijnlijk dat anale jeuk een ernstig symptoom is en verdwijnt het meestal binnen een week. Pruritus ani is de medische term voor anale jeuk, wat betekent aanhoudend jeukend gevoel rond de anus met een sterke drang om te krabben. Het jeukende gevoel wordt meestal ’s nachts of net na een stoelgang het ergst, anderen zoals een warme omgeving, zweten, strakke broeken en stress kunnen het ook erger maken.
Chinese kruidenformules voor jeukende anus
Vanuit een holistische kijk op TCM wordt anale aandoening geassocieerd met interne organen. De anus is de onderste uitgang van de dikke darm en is verantwoordelijk voor het afscheiden van spijsverteringsafval; de milt speelt een belangrijke rol bij de vorming van ontlasting; de nier domineert het openen en sluiten van de anus; en meridianen van de dikke darm en de longen passeren het anale gebied. Ze kunnen allemaal de anus beïnvloeden om te functioneren.
Er wordt beweerd dat de ontwikkeling van jeukende anus zowel interne als externe oorzaken heeft. Individuen bevinden zich meestal in een disharmonische toestand, zoals vocht-warmteaccumulatie, orgaanzwakte of bloedtekort, waardoor het anale gebied vatbaar is voor externe irritaties. Wanneer externe pathogenen profiteren om de anus te stimuleren, zal jeuk ontstaan. TCM-artsen zullen de patiënten in detail controleren en een disharmoniepatroon voor diagnose identificeren. De remedies zijn ontworpen om de interne harmonie te hervatten en lokale pathologieën te elimineren.
TCM-behandeling voor anale problemen bestaat voornamelijk uit orale voorschriften, maar vanwege de specifieke locatie en structuur van de anus worden lokale toepassingen meestal gecombineerd. Het zuiveren van vochtige warmte en het aanvullen van bloed en Qi (vitale energie) zijn twee belangrijke therapeutische principes bij anale problemen.
Hieronder staan veel voorkomende disharmoniepatronen van anale jeuk en de kruidenremedies:
Externe wind warmte-invasie
Ernstige anale jeuk die korte tijd aanhoudt, met een warm gevoel en de neiging heeft om te verergeren in een warme omgeving. Het anale gebied is rood en kan huiduitslag of barsten hebben, individuen gaan meestal gepaard met prikkelbaarheid, een bittere smaak in de mond, constipatie en gelige urine. De tongcoating is geelachtig en de pols is rollend of rollend en snel. De remedie moet gericht zijn op het verspreiden van wind en heldere hitte.
Voorbeeld van recept: gemodificeerde windverspreidende drank met vier stoffen.
Bloedtekort veroorzaakte wind en droogte
Ernstige anale jeuk die lang aanhoudt, het anale gebied is ruw, droog en verdikt. Er kunnen barsten, krassen of bloedingen zijn. Individuen gaan meestal gepaard met een droge mond, een magere lichaamsbouw en slecht slapen. De tong is rood en de pols is draderig en snel. De remedie moet gericht zijn op het voeden van bloed en het verspreiden van wind.
Voorbeeld van recept: gemodificeerde Angelica Root Drink.
Vochtige warmte opgehoopt in anus
Het anale gebied is jeukend, vochtig en pijnlijk, wat verergerd wordt door lichaamsbeweging en krabben. Individuen gaan meestal gepaard met een vallend gevoel in het anale gebied, vermoeidheid, opgezette buik en slechte eetlust. De tong is rood met een gele vettige laag en de pols is rollend en snel. De remedie moet gericht zijn op het verwijderen van warmte en het verdrijven van vocht.
Voorbeeld van recept: gemodificeerd windverspreidend poeder plus twee-wonderpoeder.
Acupunctuur om jeukende anus te stoppen
Acupunctuur kan niet alleen de gelokaliseerde irritaties elimineren om jeuk te stoppen. Het reguleert ook de interne organen en de meridiaanstroom om het genezingsproces te vergemakkelijken. Het is een veilige methode die geen bijwerkingen zoals orale of actuele medicijnen veroorzaakt. Hieronder staan twee acupunctuurprotocollen voor anale jeuk.
Protocol (I)
Geselecteerde lichaamspunten: er bai (Ex-ue2), shen shu (Bl 23), da chang shu (Bl 25), pi shu (Bl 20), chang qiang (Gv 1), cheng shan (Bl 57) en tai xi (Ki3). Aanbrengen met gelijkmatige technieken, dagelijks stimuleren, twaalf keer zijn als één kuur.
Protocol (II)
Geselecteerde lichaamspunten: chang qiang (Gv 1), qu chi (Li 11), san yin jiao (Sp 6), xue hai (Sp 10) en he gu (Li 4). Breng aan met reductietechnieken en houd de naalden 10 ~ 15 minuten vast. Dagelijks stimuleren, zeven keer als één behandelingskuur.
Lees hier meer over acupunctuur
TCM voedingsadvies bij jeukende anus
Ten slotte spelen eetgewoonten een belangrijke rol bij het voorkomen en genezen van anale jeuk. Uit rapporten bleek dat bepaalde voedingsmiddelen en dranken zoals tomaat, chocolade, citroenfruit, kruiden, koffie, pepers, thee, bier, melk en zuivelproducten anale jeuk kunnen veroorzaken of verergeren. De trigger-voedingsmiddelen kunnen van persoon tot persoon verschillen, dus individuen moeten opletten om ze uit de dagelijkse voeding te identificeren. Anderen houden van regelmatige stoelgang, veel water drinken, het verminderen van mentale stress en een goede houding om te voorkomen dat er extra druk op de buik wordt uitgeoefend.
Vanuit een TCM-perspectief wordt anale jeuk meestal geassocieerd met wind, vocht en warmte-irritaties die meestal vanuit het spijsverteringskanaal naar beneden komen. De ziekteverwekkers kunnen gemakkelijk worden gegenereerd en opgehoopt wanneer de milt en maag onderfunctioneren. Het is aanbevolen om de dagelijkse maaltijden licht, sappig en licht verteerbaar te houden. Eet ook op regelmatige tijd en in de juiste hoeveelheid, om de belasting van het spijsverteringsstelsel te verminderen.
Pittig en warm voedsel zoals peper, chilipeper, knoflook, ui, prei, gember, koriander en schapenvlees moet worden beperkt. Sigaretten, wijn, vettig of diep gebakken, bevroren en ongekookt, kruidentonics en gasproducerende voedingsmiddelen moeten ook worden verminderd. Voedingsmiddelen zoals waterkastanje, mungboon, postelein, luffa, waspompoen, witte schimmel, pompoen, lotuswortel, suikerriet, vijg, banaan en vis helpen het spijsverteringskanaal te reinigen en de stoelgang te reguleren, wat gunstig is.
Wilt u meer weten over behandelingen bij een jeukende anus? Uw Chinees Geneeskundige van Acupunctuur & Gezondheidscentrum Chen Rotterdam kan u namelijk gericht adviseren in uw situatie. Neem gerust contact met ons op.