Kippenbouillon en de vijf smaken vormen een interessante combinatie binnen de Traditionele Chinese Geneeskunde. Een kop bouillon smaakt hartig, maar kip wordt in de traditionele Chinese voedingsleer juist als ‘zoet’ beschreven. Dat klinkt tegenstrijdig, totdat duidelijk wordt dat deze indeling meer omvat dan de smaak op uw tong. Vanuit dit perspectief krijgt kippenbouillon een plaats bij voeding die gericht is op voeden en aansterken. De mogelijke waarde zit ook in iets alledaags: een aangenaam eetmoment waar u graag tijd voor maakt.
Deze begrippen horen bij het TCM-denkkader en zijn geen één-op-één westerse diagnoses. Traditionele eigenschappen zijn geen bewijs dat kippenbouillon klachten behandelt.
Wat betekenen de vijf smaken binnen TCM?
De Chinese voedingsleer onderscheidt zuur, bitter, zoet, scherp en zout. Voedingsmiddelen worden ingedeeld op basis van hun smaak én de eigenschappen die er traditioneel aan worden toegeschreven.
Binnen dit model wordt de zoete smaak onder meer verbonden met het voeden van Qi en Bloed. ‘Zoet’ beschrijft daardoor een bredere categorie dan suiker, honing of een zoet dessert. Ook verschillende granen en peulvruchten vallen binnen deze traditionele indeling.
Voor kippenbouillon is vooral die bredere betekenis interessant: de nadruk ligt op de voedende plaats van het gerecht binnen het dagelijkse eetpatroon.
Waarom wordt kip als ‘zoet’ beschreven?
In traditionele beschrijvingen wordt kip, Ji Rou, ingedeeld als zoet en verwarmend, met een relatie tot Milt en Maag. Aan kip wordt daarbij traditioneel een voedende en verwarmende betekenis toegekend. Het gaat om een beschrijving vanuit de Chinese voedingsleer, niet om een gemeten effect op de anatomische organen.
Dit verklaart waarom kip terugkomt in traditionele maaltijden waarbij verzorging en aansterken centraal staan.
De aanduiding ‘zoet’ betekent dus niet dat uw bouillon zoet moet smaken. Ook is het geen advies om suiker toe te voegen. Een hartige kippenbouillon kan binnen deze traditionele categorie passen.
Wel verdient het onderscheid tussen kip en bouillon aandacht: een beschrijving van kippenvlees vertelt niet automatisch hoeveel voedingsstoffen een gezeefde bouillon of geconcentreerde bouillongel bevat.
De mogelijke voordelen van een hartig voedingsmoment
De praktische aantrekkelijkheid van kippenbouillon hoeft niet uitsluitend uit een traditionele classificatie te komen. Ook smaak, warmte en persoonlijke voorkeur bepalen of u een voedingsmiddel graag gebruikt.
Een kleine portie kan bijvoorbeeld:
- een aangename hartige afwisseling bieden;
- onderdeel zijn van een rustig lunchmoment;
- aansluiten bij een maaltijd die iemand voor u verzorgt;
- helpen om bewust aandacht te geven aan eten op een drukke dag.
Dit zijn mogelijke voordelen van het eetmoment. Ze hoeven niet te worden toegeschreven aan een specifieke werking van collageen.
Voor wie warme bouillon prettig vindt, kan juist de eenvoud ervan waardevol zijn: even zitten, proeven en aandacht besteden aan de maaltijd.
Variatie hoort bij de traditionele voedingsleer
Binnen TCM staat een voedingsmiddel niet op zichzelf. De Chinese Medicine Regulatory Office benadrukt een gevarieerde voeding, regelmatige maaltijden, passende hoeveelheden en een geschikte temperatuur. Ook seizoen en persoonlijke kenmerken spelen mee.
Voor kippenbouillon betekent dit dat de plaats binnen de hele maaltijd belangrijker is dan één smaakcategorie.
Een kop bouillon naast een gevarieerde lunch heeft bijvoorbeeld een andere voedingskundige betekenis dan bouillon die de volledige lunch vervangt. Vraag daarom niet alleen: welke traditionele eigenschappen heeft dit product? Kijk ook naar wat u daarnaast eet en of de maaltijd voldoende biedt.
U hoeft hiervoor niet iedere maaltijd precies over vijf smaken te verdelen. De traditionele indeling kan vooral aanleiding zijn om met meer aandacht naar afwisseling te kijken.
Wat betekent dit voor geconcentreerde kippenbouillongel?
Bij kippenbouillongel komen twee verschillende perspectieven samen.
Vanuit TCM kan het product worden besproken als onderdeel van de traditie van warme, voedende gerechten.
Vanuit voedingskundig perspectief zijn de ingrediënten, portiegrootte en voedingswaarden bepalend. De woorden ‘voedend’, ‘verwarmend’ of ‘geconcentreerd’ vertellen op zichzelf niet hoeveel eiwit, energie of zout u binnenkrijgt.
Gebruik de traditionele beschrijving daarom als context bij uw voedingskeuzes. Gebruik de voedingswaardevermelding, wanneer beschikbaar, om de concrete bijdrage van een portie te beoordelen.
Voeding vanuit TCM bij Gezondheidscentrum Chen
Bij Acupunctuur & Gezondheidscentrum Chen in Rotterdam bekijken wij voeding vanuit een praktisch en TCM-geïnspireerd perspectief. Daarbij besteden wij aandacht aan persoonlijke voorkeuren, eetritme en de plaats van warme voeding binnen een gevarieerd voedingspatroon.
Kippenbouillongel kan daarin een traditionele, hartige aanvulling zijn. We verbinden de traditionele uitleg aan concrete vragen: wat eet u graag, wat verdraagt u prettig en krijgt u over de dag voldoende voeding binnen?
Literatuurlijst
- Chinese Medicine Regulatory Office, Department of Health, Hong Kong. (z.d.). Health preservation by food in Chinese medicine – The five cereals, fruits and vegetables.
https://www.cmro.gov.hk/html/eng/useful_information/public_health/publication/Health_Preservation_by_Food_in_CM.html - TCM Wiki. (2016, 23 september). Chicken (Ji Rou). Traditionele beschrijving van de eigenschappen van kip; geen klinisch onderzoek naar kippenbouillon.
https://tcmwiki.com/wiki/chicken